Naar hoofdinhoud

Akoestiek

Mensen beschouwen geluidshinder vaak als één van de grootste ongemakken in de eigen woning. De overlast door luidruchtige buren of verkeerslawaai is meestal het gevolg van een minder goede geluidisolatie van de woning. De Normen-Antenne Akoestiek heeft tot doel de bouwsector in te lichten omtrent de normalisatie en reglementering in verband met akoestiek in België. De normen en reglementen kunnen ingedeeld worden in drie grote domeinen: de bouwakoestiek, de omgevingsakoestiek en de industriële akoestiek.

Normen

Bekijk de bouwnormen die gerelateerd zijn aan de Normen-Antenne 'Akoestiek'.

Ga naar normen

Publicaties

Bekijk de publicaties die gerelateerd zijn aan de Normen-Antenne 'Akoestiek'.

Ga naar publicaties

Bouwakoestiek

De bouwakoestiek behandelt de voortplanting van geluid in gebouwen tussen verschillende ruimtes. De geluidtransmissie tussen de buiten- en binnenomgeving via de gevel behoort eveneens tot het domein van de bouwakoestiek. 

De bouwakoestiek reikt oplossingen aan met betrekking tot de verschillende geluidsproblemen die men kan aantreffen in woningen, schoolgebouwen, kantoorgebouwen, e.d.

 

Schema acoustique
Schematische voorstelling van het concept bouwakoestiek.

  1. Luchtgeluidsisolatie tussen ruimten en tussen gebouwen (stemgeluiden, telefoon, televisie, machines, ...)
  2. Contactgeluidsisolatie (loopgeluiden, verschuiven van stoelen, machines, ...)
  3. Isolatie van gevels tegen het lawaai uit de buitenomgeving (verkeer, ...)
  4. Lawaai teweeggebracht door installaties (dampkap, ventilatiesysteem, liften, ...)
  5. Nagalmbeheersing en absorptie (in gemeenschappelijke hallen, atria, klaslokalen, ...)

Normalisatie

De normalisatie binnen het domein van de bouwakoestiek is in voortdurende evolutie. In onderstaand document vind je een overzicht terug van de meest nuttige normen.

 

De eisen die van toepassing zijn in België voor woongebouwen zijn opgenomen in NBN S 01-400-1 (2008) en voor schoolgebouwen in NBN S 01-400-2 (2012). Voor andere gebouwen zijn de eisen in NBN S 01-400 (1977) en NBN S01-401 (1987) van toepassing.

Omgevingsakoestiek

De omgevingsakoestiek behandelt het lawaai in de buitenomgeving veroorzaakt door verschillende bronnen zoals verkeer (weg, spoorweg en lucht), industrie, machines op bouwplaatsen, recreatie …

Voor de prognose van omgevingslawaai moet de voortplanting van geluid in de open lucht kunnen ingeschat worden. Dit is een complex fenomeen waarbij veel factoren een rol spelen, zoals geometrische uitbreiding, luchtabsorptie, meteorologische invloeden, invloed van de bodem en beplanting, afscherming en reflectie door obstakels, … Hiervoor zijn gestandaardiseerde rekenmethoden en softwarepakketten ter beschikking.

Om de overlast ten gevolge van omgevingslawaai te vermijden, te voorkomen of te verminderen, zijn geluidsnormen vastgelegd via Europese richtlijnen en regelgeving op het niveau van de gewesten. Deze passen binnen het meer algemeen kader van de milieuwetgeving en -vergunning.

Ter bestrijding van omgevingslawaai zijn oplossingen aan de bron te verkiezen, zoals het beperken van de geluidsvermogens van voertuigen en technische installaties. Om de lawaaioverlast t.g.v. industrie, discotheken … naar de buitenomgeving te beperken, spelen bouwakoestische aspecten zoals de isolatie van de gevel natuurlijk ook een rol. Omgekeerd legt het aanwezige omgevingslawaai de nodige gevelisolatie vast voor woon- en schoolgebouwen.

Schematische voorstelling van het concept omgevingsakoestiek.Schematische voorstelling van het concept omgevingsakoestiek.

Reglementering

De wetgeving ter bestrijding van geluidshinder in de omgeving die van toepassing is in België is zeer uitgebreid en uitgevaardigd op verschillende niveaus.

Europese Unie

Richtlijnen uitgevaardigd door de Europese Unie hebben vooral betrekking op beperkingen aan de bron (geluidsemissie van motorvoertuigen, vliegtuigen, bouwmachines). Daarnaast zijn er richtlijnen betreffende de beheersing van omgevingslawaai die omgezet zijn in nationale en gewestelijke besluiten.

Gewesten

De milieuwetgeving in het algemeen en de wetgeving voor omgevingslawaai in het bijzonder is een gewestelijke bevoegdheid. Zo bestaat er een soms verschillende aanpak in de drie gewesten. Een gedetailleerd overzicht van de wetgeving omtrent geluidshinder van toepassing in het Vlaams Gewest is terug te vinden op de website van het Departement OmgevingDe website Portail environnement de Wallonie geeft een gedetailleerd overzicht voor de wetgeving in het Waals Gewest. De wetgeving omtrent omgevingslawaai in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest vind je op de website van het Leefmilieu Brussel.

Federaal

Een aantal besluiten, dat voorafgaand aan de regionalisering werd opgesteld op federaal niveau, is evenwel van kracht gebleven in één of meerdere gewesten.

Gemeente

Tenslotte hebben ook de gemeenten een niet onbelangrijke rol wat geluidshinder betreft.

Regelgeving Omgevingsakoestiek

Industriële akoestiek

De industriële akoestiek houdt zich bezig met het akoestisch klimaat en het lawaai op de arbeidsplaats.

Ter bescherming van de werknemers, is het geluidniveau waaraan ze worden blootgesteld aan eisen onderworpen op Europees en federaal niveau. Een langdurige blootstelling aan lawaai kan immers leiden tot een verschuiving van de gehoordrempel en gehoorverlies. In kantoorgebouwen is het beperken van de geluidshinder belangrijk om de spraakverstaanbaarheid te waarborgen.

De prognose en beheersing van lawaai in industriële hallen behoort tot het domein van de ruimteakoestiek. Maatregelen kunnen genomen worden aan de bron (bv. geluiddempers en omkastingen) of algemeen door het plaatsen van geluidsabsorberende materialen (nagalmbeheersing). Persoonlijke gehoorbeschermingsmiddelen zullen nodig zijn in situaties waar voorgaande maatregelen niet voldoen.

Schematische voorstelling van het concept industriële akoestiek.Schematische voorstelling van het concept industriële akoestiek.

Reglementering

De Europese Unie heeft verschillende richtlijnen uitgevaardigd betreffende de bescherming van werknemers blootgesteld aan lawaai en trillingen. In België werden deze richtlijnen op federaal niveau overgenomen in de codex over het welzijn op het werk, die het vroegere Algemeen Reglement voor de Arbeidsbescherming (ARAB) vervangt.

Regelgeving Industriele Akoestiek

Niet gevonden wat je zocht?

Heb je nog een vraag voor de Normen-Antenne 'Akoestiek'?
We staan je graag bij om normen beter te begrijpen en toe te passen.

Contacteer ons:

  • Arne Dijckmans
  • Lieven De Geetere